Egel gevonden! Wat nu?

Egels zijn bijzondere dieren om in de tuin te vinden. Niet alle dieren die bij ons worden gebracht zijn ziek of hebben onze hulp nodig. Daarom de volgende tips.

Hoe herken je een zieke egel?

Een egel die de volgende kenmerken heeft, heeft direct hulp nodig:

  • Een egel die onrustig, vaak in rondjes blijft lopen, omvalt of schokkend loopt.
  • Een egel die suffig blijft zitten, ook als hij wordt aangeraakt.
  • Een egel die hoest en/of vieze ogen heeft.
  • Een egel die gestrekt, met dichte ogen blijft liggen.

Belangrijke tips:

  • Al voelt een egel koud en slap aan: hij hoeft niet dood te zijn! Let heel goed of er een ademhaling te zien is. Begraaf nooit zo maar een egel waarvan je denkt dat ie dood is!
  • Laat een nest jonge egels met rust. De moeder komt pas terug als je weg bent. Handel alleen als je zeker weet dat het nest voorgoed verlaten is!
  • Geef een egel nooit melk te drinken, alleen water. De lactose in koemelk geeft ernstige darmklachten bij een egel.

Hoe ziet een (gezonde) egel eruit?

Een gezonde, volgroeide egel weegt tussen de 800 en 1200 gram. De snuit en zijn buikje zijn behaard. Zijn rug en kop zijn bedekt met minimaal 6000 stekels en bieden bescherming. De egel kan zich tot een bal oprollen zodat er van kop en poten niets meer is te zien. Met zijn bolle zwarte kraaloogjes ziet de egel slecht. Des te beter kan hij ruiken en horen. In gezonde toestand heeft hij een natte neus. Er is geen verschil in grootte tussen een mannetje en een vrouwtje.

Belangrijk!

Heb je een egel gevonden die ziek of gewond is? Bel voor spoedgevallen direct met de dierenambulance in de eigen regio.

Of bel ons voor advies: 015 – 21 57 838

Wanneer doet een egel wat?

De egel is wakker in de lente, zomer en herfst. In de herfst slaat hij een vetvoorraad op, waardoor hij tijdens zijn winterslaap kan overleven. Als het kouder wordt en er niet voldoende voedsel meer is, zoekt de egel een beschut plekje voor die winterslaap. Onder een heg, een houtstapel, compost- of bladhoop maakt hij een nest van blad, takjes en ander materiaal. Wanneer hij vet genoeg is (laat geboren jonge egels zijn dit vaak pas in december) zoekt hij dit nest op. Zijn hartslag daalt, zijn lichaamstemperatuur zakt tot ±4 ºC. Zodra hij in de lente ontwaakt, begint hij direct flink te eten om zijn geslonken vetvoorraad aan te vullen.

De paartijd loopt, afhankelijk van het weer, vanaf mei tot september. De draagtijd is ongeveer 35 dagen. De jongen worden blind en doof geboren. Hun (witte) stekeltjes liggen dan nog in (een door vocht) gezwollen huid. Dit slinkt langzaam, en na een dag zijn de stekeltje al zichtbaar. Na drie dagen groeien de grijs-bruine jeugd stekels uit. Na 4 weken mogen de kleintjes met moeder mee op voedsel- en verkenningstocht. Na 6 tot 8 weken verlaat de moeder ze. Om hun overlevingskansen te vergroten blijven jongen blijven vaak bijeen, ook tijdens de winterslaap.

Nuttig voor het milieu

Egels zijn zeer nuttige dieren. Zij eten veel voor ons schadelijke insecten, regenwormen en slakken. Ook zijn zij grote opruimers van aas, weggegooid voedsel en fruit.

Een beschermd beestje

Egels zie je niet dagelijks. Ook dit dier moet wijken voor stadsuitbreiding en wegenaanleg. Daarnaast zijn land- en tuinbouw bestrijdingsmiddelen, water- en bodem verontreiniging oorzaak van ziekte en sterfte onder de egels. En de toename van de verkeer en (automatische) grasmaaiers eisen steeds meer egel slachtoffers.

Daarom staat de egel nu ook op de lijst van beschermde dieren in de natuurbeschermingswet. Het is dus verboden een egel te verstoren, te doden of mee naar huis te nemen. In Nederland zijn ca. 40 egel asielen waar zieke of gewonde egels en baby-egels kunnen worden gebracht.

Wat je zelf kunt doen voor de egel

  • Maak een egeltrapje in de tuinvijver of zwembad. Egels kunnen wel zwemmen maar niet klimmen (te steile kanten).
  • Gebruik geen slakkengif in de tuin. Egel eten slakken en krijgen dit dan ook binnen.
  • Gebruik liever geen ratten- of muizengif. Egels eten zwakke of dode muizen.
  • Zet een egel niet zomaar uit de tuin. Een vrouwtje kan jongen hebben!
  • Ruim de tuin in de herfst niet al te goed op, maar laat compost- of bladhopen liggen. Dit is een geschikte overwinterplaats voor de egel.
  • Je kunt een egelhuis in de tuin plaatsen als je weet dat er egels in de buurt zijn.
  • Verbrand nooit zomaar composthopen zònder te controleren of er een egel tussen is gaan zitten.
  • Zorg dat de tuin een paar openingen heeft zodat het de egel lukt in en uit de tuin te komen.
  • Hang netten voor fruitbomen niet tot op de grond. Egels kunnen er in verstrikt raken.
  • Sluit de kelder ruimte, kruip ruimte en andere gaten rondom je huis af met gaas.
  • Laat geen open vuilniszakken staan. Egels kruipen er graag in en ‘verdwijnen’ zo met de vuilniswagen.
  • Verwijder zwerfafval. Zij hebben een grote aantrekkingskracht op egels. Ze kunnen klem komen te zitten (vb. open blikjes) met hun dood tot gevolg.

Laten we samen eraan werken om dit bijzondere dier in stand te houden!